ads by Google

Καθώς το Ιράν βγαίνει διστακτικά από μία από τις μεγαλύτερες διακοπές διαδικτύου στην ιστορία του, η πραγματική έκταση της βίαιης καταστολής αρχίζει να αποκαλύπτεται. Πίσω από το ψηφιακό μπλακάουτ, που διήρκεσε πάνω από 200 ώρες, κρύβονται χιλιάδες νεκροί, δεκάδες χιλιάδες συλλήψεις και μια κοινωνία παγωμένη από τον φόβο και την αβεβαιότητα. Την ίδια στιγμή, τα ασαφή και αντιφατικά μηνύματα του Ντόναλντ Τραμπ, σε συνδυασμό με έντονη διπλωματική κινητικότητα στη Μέση Ανατολή, εντείνουν τα σενάρια είτε για περαιτέρω σκλήρυνση του θεοκρατικού καθεστώτος, είτε για μια βίαιη κατάρρευσή του, με απρόβλεπτες συνέπειες.
Μερική επανασύνδεση, σκληρές αποκαλύψεις
Οι πρώτες πληροφορίες που διέρρευσαν με τη μερική αποκατάσταση της διαδικτυακής συνδεσιμότητας στο Ιράν σκιαγραφούν ένα σκηνικό ακραίας βίας.
Σύμφωνα με τον οργανισμό παρακολούθησης κυβερνοασφάλειας Netblocks, η σύνδεση επανήλθε μόλις στο 2% των φυσιολογικών επιπέδων, χωρίς καμία ένδειξη ευρείας αποκατάστασης. Οι οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων εκτιμούν ότι το ψηφιακό μπλακάουτ, που επιβλήθηκε από τις 8 Ιανουαρίου, είχε ως βασικό στόχο την απόκρυψη του πραγματικού μεγέθους της καταστολής.
Αναφορές κάνουν λόγο για μια νεκρή νοσοκόμα από πυρά κυβερνητικών δυνάμεων στο Καράτζ, δυτικά της Τεχεράνης, κατά τη διάρκεια διαδηλώσεων, ενώ το κρατικό πρακτορείο Tasnim μετέδωσε ότι «ταραξίες» πυρπόλησαν γραφείο εκπαίδευσης στην κομητεία Φαλαβαρτζάν, στην επαρχία Ισφαχάν. Παράλληλα, κάτοικοι κουρδικών περιοχών στη βορειοδυτική χώρα επιβεβαιώνουν ότι σποραδικές κινητοποιήσεις συνεχίζονται, αν και με σαφώς μειωμένη ένταση λόγω της καταστολής.
Χιλιάδες νεκροί και αντικρουόμενοι αριθμοί
Οι εκτιμήσεις για τον αριθμό των θυμάτων διαφέρουν δραματικά. Η ΜΚΟ Iran Human Rights (IHR), με έδρα τη Νορβηγία, δηλώνει ότι έχει επαληθεύσει ή επιβεβαιώσει μέσω ανεξάρτητων πηγών τουλάχιστον 3.428 νεκρούς. Άλλες οργανώσεις ανεβάζουν τον αριθμό πάνω από τις 5.000, ενώ ορισμένες κάνουν λόγο ακόμη και για 20.000 θύματα.
Σύμφωνα με ομάδες της ιρανικής αντιπολίτευσης, περισσότεροι από 2.000 άνθρωποι σκοτώθηκαν στις χειρότερες εσωτερικές αναταραχές από την Ισλαμική Επανάσταση του 1979. Η έλλειψη πρόσβασης στο διαδίκτυο καθιστά εξαιρετικά δύσκολη την ανεξάρτητη επαλήθευση των στοιχείων από ΜΚΟ και διεθνή ΜΜΕ.
Η «μεταστροφή» Τραμπ και τα αναπάντητα ερωτήματα
Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσε ανάρτηση του Ντόναλντ Τραμπ, στην οποία ο Αμερικανός πρόεδρος ευχαρίστησε την ηγεσία του Ιράν για την –υποτιθέμενη– ακύρωση περισσότερων από 800 απαγχονισμών. «Σέβομαι ακράδαντα το γεγονός ότι οι απαγχονισμοί, οι οποίοι επρόκειτο να πραγματοποιηθούν χθες, ακυρώθηκαν. Σας ευχαριστώ», έγραψε.
Ωστόσο, η Τεχεράνη δεν έχει ανακοινώσει ποτέ τέτοια σχέδια εκτελέσεων ούτε επιβεβαίωσε ότι υπήρξε ακύρωσή τους, δημιουργώντας ερωτήματα για το αν πρόκειται για παραπληροφόρηση, διπλωματικό ελιγμό ή εσωτερική πολιτική σκοπιμότητα του Λευκού Οίκου.
Την ίδια ώρα, σύμμαχοι των ΗΠΑ, όπως η Σαουδική Αραβία και το Κατάρ, φέρονται να άσκησαν έντονη διπλωματική πίεση στην Ουάσινγκτον για να αποτρέψουν ένα αμερικανικό πλήγμα, προειδοποιώντας ότι οι συνέπειες θα αποσταθεροποιούσαν ολόκληρη τη Μέση Ανατολή και τελικά θα έπλητταν και τις ίδιες τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Καταστολή χωρίς όρια και κοινωνία σε απόγνωση
Σύμφωνα με τον Economist, οι τελευταίες κινητοποιήσεις ήταν από τις πιο αιματηρές των τελευταίων δεκαετιών. Διαδηλωτές φέρονται να πυροβολήθηκαν από ελεύθερους σκοπευτές στο πρόσωπο και στα γεννητικά όργανα, πολιτοφυλακές με μοτοσυκλέτες επιτέθηκαν σε πλήθη, ενώ τραυματίες απομακρύνθηκαν βίαια από νοσοκομεία και οδηγήθηκαν σε φυλακές. Νεκροτομεία και νοσοκομεία φέρονται να έχουν υπερκορεστεί.
Παράλληλα, η χώρα βρισκόταν ήδη σε βαθιά οικονομική κρίση: συρρίκνωση της οικονομίας, εκτίναξη της ακρίβειας, αύξηση της ανεργίας και φτώχειας. Οι περιορισμένες παραχωρήσεις της ηγεσίας, όπως η χαλάρωση του ενδυματολογικού κώδικα για τις γυναίκες ή το οριζόντιο επίδομα περίπου 7 δολαρίων τον μήνα, δεν κατάφεραν να εκτονώσουν τη λαϊκή οργή.
Economist : Σενάρια για το «μετά»
Οι κινητοποιήσεις φαίνεται να έχουν υποχωρήσει, όχι λόγω εκτόνωσης, αλλά λόγω φόβου. Σύμφωνα με τον Economist, τα σενάρια είναι δύο: είτε το θεοκρατικό καθεστώς παραμένει στην εξουσία, σκληραίνοντας περαιτέρω την καταστολή, είτε καταρρέει μέσα σε συνθήκες βίας και χάους.
Ένα πιθανό σενάριο θέλει τους Φρουρούς της Επανάστασης να απομακρύνουν τον ανώτατο ηγέτη Αλί Χαμενεΐ και να αναλάβουν την εξουσία, επιδιώκοντας νομιμοποίηση και πιθανή συμφωνία με τις ΗΠΑ, με αντάλλαγμα την άρση κυρώσεων και περιορισμούς στο πυρηνικό πρόγραμμα.
Ένα άλλο, υψηλού κινδύνου, αφορά άμεση αμερικανική στρατιωτική επέμβαση, με στοχευμένα πλήγματα ή ακόμη και «πολιτικό αποκεφαλισμό» της ιρανικής ηγεσίας. Ωστόσο, το Ιράν διαθέτει σημαντικό πυραυλικό οπλοστάσιο και μια τέτοια κίνηση θα μπορούσε να οδηγήσει σε γενικευμένη σύρραξη στη Μέση Ανατολή.
Ο παράγοντας χάος
Το Ιράν είναι μια πολυεθνική χώρα, με Κούρδους, Αζέρους, Μπαλούχους και άλλες μειονότητες. Μια ανεξέλεγκτη κατάρρευση θα μπορούσε να πυροδοτήσει αποσχιστικές εξεγέρσεις, ενώ η ύπαρξη πυρηνικών εγκαταστάσεων, εμπλουτισμένου ουρανίου και θρησκευτικών εξτρεμιστικών δικτύων αυξάνει δραματικά το ρίσκο.Η εμπειρία από τη Γιουγκοσλαβία, το Ιράκ και τη Συρία δείχνει ότι η πτώση αυταρχικών καθεστώτων σπάνια οδηγεί αυτόματα σε σταθερότητα.
Αυτό που κυριαρχεί σήμερα στο Ιράν δεν είναι η ελπίδα, αλλά η αβεβαιότητα. Με την κοινωνία εξαντλημένη, την πληροφορία ελεγχόμενη και τη διεθνή κοινότητα διχασμένη, το μέλλον της χώρας παραμένει ανοιχτό και επικίνδυνα ρευστό. Όπως επισημαίνει ο Economist, αν υπάρξει αλλαγή, είναι πιθανό να έρθει αργά, επώδυνα και με κόστος. Το μόνο βέβαιο είναι ότι τίποτα δεν θα είναι απλό.
 
Top