Ο Ντόναλντ Τραμπ φαίνεται σαν να ετοιμάζεται να λήξει τον πόλεμο με το Ιράν, γράφει σε ανάλυσή του το CNN. Ο αμερικανός πρόεδρος λέει στους συμμάχους των ΗΠΑ -οι οποίοι δεν συμμετείχαν στον πόλεμό του στο Ιράν επειδή δεν έλαβαν προειδοποίηση, δεν τον ήθελαν και πίστευαν ότι παραβίαζε το διεθνές δίκαιο- ότι θα υποστούν τις συνέπειες.
«Πήγαινε να πάρεις το δικό σου πετρέλαιο», τους έγραψε στο Truth Social χθες, ενώ λίγο νωρίτερα πηγές ανέφεραν στο CNN ότι η αμερικανική κυβέρνηση δεν μπορεί να υποσχεθεί ότι θα αποκαταστήσει την ελεύθερη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ πριν κηρύξει την λήξη του πολέμου.Ο Τραμπ προέβλεψε αργότερα ότι ο πόλεμος θα «τελειώσει» μέσα σε δύο με τρεις εβδομάδες. «Δεν θα έχουμε καμία σχέση με αυτό που θα συμβεί στο Στενό του Ορμούζ», δήλωσε σε δημοσιογράφους στο Οβάλ Γραφείο.
Το Ιράν έχει χρησιμοποιήσει το θαλάσσιο πέρασμα για να σταματήσει τις κρίσιμες προμήθειες πετρελαίου και να κρατήσει όμηρο την παγκόσμια οικονομία. «Εάν ο πόλεμος τελειώσει, με το Ιράν να έχει τον έλεγχο της κρίσιμης πλωτής οδού, αυτό από μόνο του θα αποτελέσει μια στρατηγική νίκη» γράφει το CNN.
Εν μέσω των πληροφοριών ότι ο Τραμπ θέλει να τελειώσει ο πόλεμος, οι αξιωματούχοι φαίνεται να διαμορφώνουν ρητορική κάλυψη για να τον τερματίσουν χωρίς να διορθώσουν τις συνέπειες. Ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγσεθ ισχυρίστηκε την Τρίτη ότι οι ΗΠΑ είχαν επιτύχει «αλλαγή καθεστώτος» στο Ιράν – παρόλο που η χώρα εξακολουθεί να κυβερνάται από καταπιεστικούς ισλαμιστές, που εκπροσωπούν την καθεστωτική του αντίληψη περί εξουσίας.
Το Ορμούζ κρίνει τον πόλεμο και τις συνέπειές του
Ο τερματισμός του πολέμου με το Ιράν να ελέγχει το στενό του Ορμούζ θα θεωρούνταν διεθνώς ως στρατηγική ήττα για τις Ηνωμένες Πολιτείες. Το Ιράν σίγουρα θα ισχυριζόταν νίκη και θα μπορούσε να θεωρήσει ότι είχε δημιουργήσει ένα αποτρεπτικό μέσο για μελλοντικές επιθέσεις. Και πιθανότατα θα προσπαθούσε να αξιοποιήσει τη νέα του θέση, επιβάλλοντας διόδια για τα δεξαμενόπλοια που διέρχονται από τη διαδρομή. Αυτό θα παρείχε έσοδα για την ανοικοδόμηση στρατιωτικών, πυραυλικών, ακόμη και πυρηνικών προγραμμάτων που είχαν καταστραφεί από τις αεροπορικές επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ.
«Όλα αυτά θα αμφισβητούσαν την ικανότητα του Τραμπ να μετατρέπει σχεδόν οτιδήποτε σε νίκη – γράφει το CNN στην ανάλυσή του και συνεχίζει «αλλά θα μπορούσε να είναι ένα προτιμότερο τελικό αποτέλεσμα για τον πρόεδρο, επειδή οποιαδήποτε προσπάθεια να ανοίξει ξανά το στενό με τη βία θα διακινδύνευε βαριές απώλειες για τις ΗΠΑ και θα παρέτεινε τον πόλεμο με τρόπο που θα υπονόμευε περαιτέρω την διαβρωμένη πολιτική του εξουσία στο εσωτερικό».
Ο Τραμπ δεν μπορεί να αποφύγει τις συνέπειες των αποφάσεών του
«Η αποχώρηση των ΗΠΑ με αυτόν τον τρόπο μπορεί να προκαλέσει αναταραχή -γράφει το CNN. Αλλά θα ήταν συνεπής με τη μεθοδολογία του Τραμπ, η οποία στην πράξη ήταν πιο αποτελεσματική στην καταστροφή των status quo παρά στην οικοδόμηση νέων συστημάτων. Θα επέκτεινε επίσης την αρχή «Πρώτα η Αμερική», σύμφωνα με την οποία η χώρα θα πρέπει να ενεργεί ανά πάσα στιγμή εντός των ορίων των αποκλειστικών εθνικών της συμφερόντων. Και θα ενθάρρυνε την οργή του Τραμπ προς τους συμμάχους του ΝΑΤΟ, τους οποίους θεωρεί ότι καταχρώνται τις αμερικανικές εγγυήσεις ασφαλείας.
«Παρόλο που οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι ο κορυφαίος παραγωγός πετρελαίου στον κόσμο, αυτό δεν απομονώνει τους καταναλωτές των ΗΠΑ από τις τιμές του πετρελαίου, επειδή οι τιμές του πετρελαίου είναι παγκόσμιες», δήλωσε η Rosemary Kelanic, διευθύντρια του προγράμματος σπουδών για τη Μέση Ανατολή στο think tank Defense Priorities. «Έτσι, όλοι στις Ηνωμένες Πολιτείες και όλοι στον κόσμο επηρεάζονται από αυτό το σοκ εφοδιασμού».
Αυτό το οικονομικό πλήγμα απειλεί να πυροδοτήσει μια παγκόσμια ύφεση που θα κατακλύσει και τις ακτές των ΗΠΑ – πιθανώς μήνες πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές, στις οποίες οι Δημοκρατικοί ελπίζουν να πετύχουν μια μεγάλη νίκη που θα τους βοηθήσει να περιορίσουν την εξουσία του Τραμπ για δεύτερη θητεία.
Γενικότερα, οι επιπτώσεις του πολέμου στο Ιράν απειλούν τώρα με μια ακόμη συνέπεια: ένα ακόμη βαθύτερο ρήγμα στη διατλαντική συμμαχία. Αυτό θα υπογράμμιζε μόνο την ανάγκη οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι – και αυτοί που ο Καναδός πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ αποκαλεί «μεσαίες δυνάμεις» – να επενδύσουν περισσότερο στους δικούς τους στρατούς, κατανοώντας ότι η ομπρέλα ασφαλείας της Αμερικής μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο έχει καταστεί αναξιόπιστη.
Πώς η Ευρώπη μπορεί να πληρώσει το τίμημα
Οι ηγέτες των Συμμάχων μαθαίνουν στην απρόβλεπτη εποχή του Τραμπ ότι δεν μπορούν πλέον να βασίζονται στις εγγυήσεις ασφαλείας των ΗΠΑ, καθώς ο ίδιος ο Αμερικανός πρόεδρος τις αναιρεί υπό την προϋπόθεση της γενικής υποστήριξης για τις πράξεις του.
Κάποιες, όπως η Βρετανία, αρχικά δεν έδωσαν άδεια στις ΗΠΑ να χρησιμοποιήσουν αεροπορικές βάσεις για επιθετικές αποστολές στο Ιράν. Άλλες, όπως η Ισπανία, προχώρησαν πολύ παραπέρα και τυ αντιτάχθηκαν. Ως αποτέλεσμα, ο Τραμπ επέκρινε την «ειδική σχέση» με το Λονδίνο και απείλησε να διακόψει κάθε εμπορική σχέση με τη Μαδρίτη.
Και τελικά ο Τραμπ έφερε αυτούς τους ηγέτες σε δύσκολη θέση. Ο συχνός χρόνος που επέπληττε τους συμμάχους του, οι απατήσεις του να παραδώσει η Δανία τη Γροιλανδία, οι δασμολογικές επιθέσεις και η περιφρόνηση για τις θυσίες των συμμάχων της Αμερικής σήμαινε ότι είχαν λίγο χώρο να τον βοηθήσουν και να σώσουν τις δικές τους πολιτικές καριέρες. Αλλά το να μείνουν μακριά από τον πόλεμο δεν θα τους γλιτώσει από το να πληρώσουν το κόστος του πολέμου.
Οι υψηλές τιμές της ενέργειας και ο αυξανόμενος πληθωρισμός απειλούν να συντρίψουν τις εύθραυστες οικονομίες και να προκαλέσουν πολιτικό ρήγμα μεταξύ των εκλογέων προς τις ήδη αδύναμες κεντρώες κυβερνήσεις στην Ευρώπη. Σε ορισμένες χώρες της ΕΕ γίνεται ήδη λόγος για δελτίο βενζίνης και ντίζελ. Και υπάρχουν φόβοι στην ήπειρο ότι η κατάρρευση της κεντρικής κυβερνητικής εξουσίας στην Τεχεράνη θα μπορούσε να πυροδοτήσει μια ακόμη μαζική έξοδο προσφύγων προς τα σύνορά της και να δοκιμάσει τα δημοσιονομικά και πολιτιστικά «φράγματα» της Ευρώπης.
Και δεν είναι αξιόπιστο ότι αυτές οι χώρες θα μπορούσαν απλώς – σύμφωνα με τα λόγια του Τραμπ – να προμηθευτούν το δικό τους πετρέλαιο, πολεμώντας. Χρειάστηκαν ήδη αρκετές εβδομάδες για να σταθμεύσει το Βασιλικό Ναυτικό της Βρετανίας ένα αντιπυραυλικό αντιτορπιλικό στα ανοιχτά της Κύπρου για να προστατεύσει τις δικές του βάσεις στο νησί. Η Γαλλία κατάφερε να στείλει μια ομάδα μάχης αεροπλανοφόρων για να φροντίσει τα συμφέροντά της και αυτά των συμμάχων της Μέσης Ανατολής. Αλλά χωρίς την υποστήριξη των ΗΠΑ, δεν υπάρχει καμία πιθανότητα οι δυνάμεις του ΝΑΤΟ να ανοίξουν το Στενό του Ορμούζ και να το κρατήσουν ανοιχτό. Ακόμα και το ισχυρό Ναυτικό των ΗΠΑ θεωρεί επί του παρόντος πολύ επικίνδυνο να τολμήσει να πλησιάσει σε εμβέλεια ιρανικών drones και πυραύλων.
«Αυτός δεν είναι ο πόλεμός μας, δεν τον ξεκινήσαμε εμείς»
Αυτή είναι η θέση που διατυπωνουν δημόσια οι σύμμαχοι του Τραμπ αλλά δεν θα τους γλιτώσει από τις συνέπειες του πολέμου – μια πραγματικότητα που αντικατοπτρίζει αυτό που πραγματικά καθορίζει ως χαρακτηριστικό την δεύτερη θητεία του Τραμπ.
Εκατοντάδες εκατομμύρια άνθρωποι από την Ασία μέχρι την Ευρώπη και από την Αφρική μέχρι τη Μέση Ανατολή δεν τον ψήφισαν και δεν έχουν λόγο σε ό,τι κάνει. Ωστόσο, οι αποφάσεις του αλλάζουν ριζικά τη ζωή τους.
